Υπάρχουν φάροι που είναι κάτι περισσότερο από ένα ναυτιλιακό βοήθημα. Είναι κομμάτι της ιστορίας ενός τόπου, συνδεδεμένοι με τη θάλασσα,...
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Φάρων, που γιορτάζεται κάθε χρόνο την τρίτη Κυριακή του Αυγούστου, αξίζει να γνωρίσουμε καλύτερα αυτό το ξεχωριστό μνημείο της Μάνης. Το 2026 η ημέρα αυτή είναι η Κυριακή 16 Αυγούστου.
Ο Φάρος στην Κρανάη
Ο Φάρος του Γυθείου βρίσκεται στη νήσο Κρανάη, το μικρό νησάκι που βρίσκεται ακριβώς δίπλα στην πόλη και συνδέεται με αυτήν μέσω ενός στενού μώλου.
Ο επιβλητικός οκταγωνικός πύργος αποτελεί ένα από τα χαρακτηριστικότερα σημεία του Γυθείου. Ο Δήμος Ανατολικής Μάνης τον περιγράφει ως μαρμάρινο κτίσμα με πύργο ύψους 22 μέτρων και τον χαρακτηρίζει ιστορικό διατηρητέο μνημείο.
Η Υπηρεσία Φάρων του Πολεμικού Ναυτικού αναφέρει μάλιστα τον Φάρο Γυθείου ως χαρακτηριστικό παράδειγμα της εξέλιξης του ελληνικού φαρικού δικτύου. Ο φάρος κατασκευάστηκε πριν ακόμη από τους περίφημους φάρους του Μαλέα και του Ταίναρου.
Ένα μνημείο του 19ου αιώνα
Η χρονολογία κατασκευής που συναντάται στις περισσότερες διαθέσιμες πηγές είναι το 1873. Ο οκταγωνικός πύργος, με την χαρακτηριστική λιτή αρχιτεκτονική του, αποτελεί ένα από τα παλαιότερα φαρικά κτίσματα που έχουν διασωθεί στην Ελλάδα.
Ο φάρος κατασκευάστηκε σε μια περίοδο κατά την οποία το Γύθειο γνώριζε σημαντική οικονομική και ναυτική ανάπτυξη.
Η θέση του στην είσοδο του Λακωνικού κόλπου είχε ιδιαίτερη σημασία για τη ναυσιπλοΐα.
Σύμφωνα με τις διαθέσιμες ιστορικές πληροφορίες, αρχικά λειτουργούσε με πετρέλαιο και η φωτοβολία του έφτανε τα 15 ναυτικά μίλια. Αργότερα χρησιμοποιήθηκε ασετυλίνη, ενώ κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο παρέμεινε σβηστός, όπως συνέβη με πολλούς φάρους του ελληνικού δικτύου.
Ο Φάρος της Κρανάης στην Παγκόσμια Ημέρα Φάρων
Η Παγκόσμια Ημέρα Φάρων έχει καθιερωθεί ως μια ευκαιρία να αναδειχθεί η ιστορία και η σημασία των φάρων, αλλά και το έργο των φαροφυλάκων. Στην Ελλάδα, κάθε χρόνο επιλεγμένοι φάροι ανοίγουν τις πόρτες τους στο κοινό.
Ο Φάρος της Κρανάης αποτελεί σταθερά έναν από τους φάρους που συμμετέχουν στις εκδηλώσεις.
Μάλιστα, στην επίσημη λίστα του Πολεμικού Ναυτικού για την Παγκόσμια Ημέρα Φάρων 2026, περιλαμβάνεται στους επισκέψιμους φάρους και αναφέρεται ότι υπάρχει πρόσβαση στον πύργο.
Αυτό δίνει στους επισκέπτες μια σπάνια ευκαιρία να πλησιάσουν ένα κομμάτι της ελληνικής ναυτικής ιστορίας που υπό άλλες συνθήκες θα έμενε απλώς ως ένα εντυπωσιακό κτίσμα μέσα στο τοπίο.
Το βίντεο έχει δημοσιευθεί στο κανάλι μου Point Of View GR στο YouTube.
Μπάμπουλης Θεόφιλος
