Πολλές φωνές, μηδενικό αποτέλεσμα: Τελικά, ποιος υπερασπίζεται τα συμφέροντα της Ηλείας; Η Ηλεία δεν είναι απλώς ένας τόπος που δεν α...
Η Ηλεία δεν είναι απλώς ένας τόπος που δεν αξιοποιεί τα τεράστια πλεονεκτήματα και τις δυνατότητές του. Είναι ένας νομός που τα πολλά τελευταία χρόνια υφίσταται μια συστηματική, θεσμική και υποδομική αποψίλωση.
Μπορεί μετά από χρόνια αγώνων και πολύ αίμα να “ευτύχησε” να αποκτήσει έναν νέο αυτοκινητόδρομο Πατρών-Πύργου, αλλά ένας δρόμος δεν συνιστά από μόνος του αναπτυξιακό σχέδιο.
Αν η Ηλεία μετατραπεί απλώς σε μια ασφαλή διαδρομή για να περνούν διερχόμενοι ταξιδιώτες χωρίς όμως να σταματούν πουθενά, τότε ο νέος άξονας θα θυμίζει απλώς τη γρήγορη έξοδο από έναν τόπο που αποψιλώνεται.
Χωρίς άλλες βασικές δομές, ο κίνδυνος είναι ορατός, επειδή ο νέος δρόμος τελικά θα διευκολύνει τη φυγή και όχι την ανάπτυξη.
Η Ηλεία διαθέτει τη μοναδική πρωτεύουσα στη χώρα που έμεινε χωρίς ένα τμήμα πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, μετά την κατάργηση ή μεταφορά τους. Είναι ο νομός που είδε ιστορικές και κρίσιμες δομές, όπως η ΣΕΤΤΗΛ στον Πύργο, να κλείνουν οριστικά και να μεταφέρονται αλλού. Είναι ο νομός που βιώνει την απαξίωση των νοσοκομειακών του μονάδων και την έλλειψη βασικών αναπτυξιακών του υποδομών.
Το καυτό ερώτημα: Πού είναι η εκπροσώπηση;
Όταν αφαιρούνται σχολές, όταν μεταφέρονται στρατόπεδα, όταν κλείνουν δημόσιες υπηρεσίες ή τραπεζικά υποκαταστήματα και υποβαθμίζονται οι δομές υγείας, ή όταν – πριν από χρόνια – έκλεισε το τελωνείο Κατακόλου, το πρόβλημα δεν είναι μόνο η απόφαση της κεντρικής εξουσίας. Το σοβαρότερο πρόβλημα είναι η αδυναμία της τοπικής κοινωνίας και των φορέων της να αποτρέψουν το πλήγμα.
Κι εδώ ακριβώς εντοπίζεται η βαθιά κρίση εκπροσώπησης στην Ηλεία:
• Στο ότι η πολιτική ηγεσία εμφανίζεται συχνά κατόπιν εορτής, περιοριζόμενη σε απλές διαμαρτυρίες, ανούσια δελτία τύπου και ψηφίσματα, πιστεύοντας ότι έκανε το καθήκον της απέναντι στους πολίτες.
• Στο ότι η αυτοδιοίκηση εγκλωβίζεται σε εσωστρεφείς αντιπαραθέσεις και διαχειριστική ρουτίνα, χωρίς να μπορεί ή να θέλει να διαμορφώσει ένα αρραγές διεκδικητικό μέτωπο.
• Στο ότι οι παραγωγικοί, εμπορικοί και επιστημονικοί φορείς δρουν αποσπασματικά, χωρίς συντονισμό και χωρίς να πείθουν ότι διαθέτουν ένα κοινό, αδιαπραγμάτευτο σχέδιο.
Αρμοδιότητες χωρίς αποτέλεσμα
Οι πολίτες της Ηλείας, χρόνια τώρα, βλέπουν τους θεσμούς να υπάρχουν, να συνεδριάζουν και να εκπροσωπούνται, αλλά την ίδια στιγμή βλέπουν τον τόπο τους να χάνει κεκτημένα δεκαετιών.
Δεν ενδιαφέρει πλέον τους Ηλείους πολίτες ποιος φορέας έχει τυπικά την αρμοδιότητα ή ποιος “έκανε ό,τι μπορούσε”, ή ποιος δηλώνει “κατόπιν ενεργειών μου”. Τους ενδιαφέρει το χειροπιαστό αποτέλεσμα. Εκπροσώπηση που δεν μπορεί να προστατεύσει τις δομές της περιοχής, που δεν μπορεί να φέρει πόρους και, κυρίως, δεν εισακούγεται στα κέντρα λήψης αποφάσεων, είναι μια εκπροσώπηση στα χαρτιά.
Η ώρα της συντονισμένης ισχύος
Η Ηλεία πρέπει, επιτέλους, να σταματήσει να είναι ο “αδύναμος κρίκος” της περιφέρειας. Αλλά για να γίνει αυτό απαιτείται απ’ όλους ριζική αλλαγή στάσης:
• Πρώτα-πρώτα, να σταματήσει ο κατακερματισμός. Οι δήμοι, η περιφέρεια, το επιμελητήριο και οι βουλευτές υποχρεούνται να μιλούν με μία φωνή στα μεγάλα ζητήματα του νομού.
• Δεύτερον, χρειάζεται διεκδίκηση με όρους μέλλοντος. Να μην εμφανίζονται ως… αμυνόμενοι σε όσα χάνονται, αλλά να υιοθετήσουν επιθετική διεκδίκηση για όσα χάθηκαν, όπως για την επιστροφή των ακαδημαϊκών δομών συνδέοντάς τες με την τοπική παραγωγή, όπως την αγροδιατροφή, τον πολιτισμό, τον τουρισμό.
• Τρίτον, η αξιοποίηση των συγκριτικών πλεονεκτημάτων. Το όνομα της Αρχαίας Ολυμπίας και της Αρχαίας Ήλιδας, τα λιμάνια Κατακόλου και Κυλλήνης, ο αρχαιολογικός και θρησκευτικός πλούτος και ο πρωτογενής τομέας πρέπει να γίνουν οι πυλώνες ενός ενιαίου αναπτυξιακού σχεδίου.
Το διακύβευμα για την Ηλεία είναι πλέον υπαρξιακό. Όσο η περιοχή εκπροσωπείται από διασπασμένες φωνές, από πρόσωπα που επιδιώκουν μόνο την προσωπική τους προβολή ή την διατήρηση της καρέκλας τους, θα συνεχίσει να αφαιρείται από τον αναπτυξιακό χάρτη. Η ισχύς θα έρθει μόνο όταν οι φορείς της αποφασίσουν να μετατρέψουν τις επιμέρους δυνάμεις τους σε μία αδιαπραγμάτευτη, κοινή γροθιά διεκδίκησης.
