Με τις τιμές των καυσίμων να κινούνται σε υψηλά επίπεδα και τη ζέστη του καλοκαιριού να έχει ήδη χτυπήσει «κόκκινο» σε πολλές περιοχές ...
Η λογική πίσω από αυτή την τακτική είναι απλή. Περισσότερο καύσιμο σημαίνει μεγαλύτερη αυτονομία, λιγότερες στάσεις σε πρατήρια και μειωμένος κίνδυνος να βρεθεί κανείς χωρίς βενζίνη σε απομονωμένο σημείο – ένα σενάριο που αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε ελληνικές επαρχιακές διαδρομές, σε νησιά με λιγοστά πρατήρια ή σε μεγάλες αποστάσεις όπως αυτές του υπό διαμόρφωση οδικού άξονα Αθήνα-Θεσσαλονίκη. Ωστόσο, μηχανικοί προειδοποιούν ότι η πρακτική αυτή μπορεί να προκαλέσει περισσότερα προβλήματα από όσα φαινομενικά λύνει.
Το κρυφό κόστος του βάρους
Ένα πλήρως γεμάτο ρεζερβουάρ προσθέτει σημαντικό επιπλέον βάρος στο αυτοκίνητο. Σε οχήματα με ρεζερβουάρ 50-60 λίτρων, η διαφορά μπορεί να ξεπερνά τα 40-45 κιλά όταν το καύσιμο είναι στο μέγιστο σε σχέση με τη μέση στάθμη. Αυτό το επιπλέον φορτίο μεταφράζεται σε αυξημένη κατανάλωση καυσίμου, καθώς ο κινητήρας καταναλώνει περισσότερη ενέργεια για να κινήσει τη μάζα του αυτοκινήτου.
Η επιβάρυνση γίνεται πιο αισθητή στην αστική κίνηση της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, με τα συνεχή σταματήματα και ξεκινήματα, καθώς και σε ανηφορικές διαδρομές όπου απαιτείται μεγαλύτερη ροπή από τον κινητήρα. Με το κόστος της αμόλυβδης να παραμένει υψηλό στη χώρα μας, κάθε επιπλέον λίτρο κατανάλωσης λόγω περιττού βάρους μεταφράζεται σε άμεσο οικονομικό κόστος για τον Έλληνα οδηγό.
Ο κίνδυνος διαρροής καυσίμου
Πέρα από την κατανάλωση, το υπερβολικό γέμισμα μπορεί να προκαλέσει τεχνικά προβλήματα σε ευαίσθητα υποσυστήματα. Κοντά στο στόμιο πλήρωσης υπάρχει μια βαλβίδα ασφαλείας που λειτουργεί ως σύστημα υπερχείλισης, εμποδίζοντας την υπερβολική πίεση ή τη διαρροή καυσίμου. Όταν όμως το ρεζερβουάρ γεμίζει πέρα από το προβλεπόμενο όριο, αυτή η βαλβίδα μπορεί να αναγκαστεί να λειτουργήσει ως έξοδος υπερπίεσης, επιτρέποντας στο υγρό καύσιμο να διαφύγει.
Το καύσιμο που διαρρέει καταλήγει συχνά μέσω ενός σωλήνα κοντά στο πίσω ελαστικό. Αυτό δεν αποτελεί μόνο σπατάλη χρημάτων, αλλά και πραγματικό κίνδυνο ασφαλείας, ιδιαίτερα τις ημέρες με ακραίες θερμοκρασίες που πλήττουν την Ελλάδα το τρέχον καλοκαίρι. Σε συνθήκες όπου η άσφαλτος μπορεί να ξεπερνά τους 50-60 βαθμούς Κελσίου, η παρουσία διαρρέοντος καυσίμου κοντά σε καυτές επιφάνειες και ελαστικά αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο ανάφλεξης.
Το canister: το «αθόρυβο» θύμα της υπερπλήρωσης
Ένα από τα πιο ευαίσθητα εξαρτήματα που απειλούνται από το υπερβολικό γέμισμα είναι το canister, ένα φίλτρο ενεργού άνθρακα που απορροφά τις αναθυμιάσεις καυσίμου και εμποδίζει τις δυσοσμίες να εισέλθουν στην καμπίνα. Στο πάνω μέρος κάθε ρεζερβουάρ υπάρχει μια προβλεπόμενη «ζώνη αερίων» που επιτρέπει στο σύστημα να λειτουργεί σωστά.
Όταν το ρεζερβουάρ γεμίζει μέχρι επάνω, αυτή η ζώνη κατακλύζεται από υγρό καύσιμο, το οποίο φτάνει μέχρι το canister. Επειδή το φίλτρο έχει σχεδιαστεί να επεξεργάζεται αέρια και όχι υγρά, η επαφή με βενζίνη μπορεί να το καταστρέψει μόνιμα. Η επισκευή ή αντικατάσταση του canister δεν είναι φθηνή υπόθεση – σε πολλά μοντέλα το κόστος μπορεί να ξεπεράσει τα 200-300 ευρώ με την εργασία, ένα ποσό που σε καμία περίπτωση δεν αντισταθμίζεται από τα λίγα λεπτά καυσίμου που «κερδίζει» κανείς με την υπερπλήρωση.
Τι αλλάζει με τα νέα ηλεκτρικά και υβριδικά μοντέλα
Το ζήτημα αποκτά νέες διαστάσεις με την αυξανόμενη διείσδυση υβριδικών και plug-in υβριδικών μοντέλων στην ελληνική αγορά, μια τάση που ενισχύεται και από προγράμματα όπως το «Κινούμαι Ηλεκτρικά». Σε αρκετά υβριδικά οχήματα, το σύστημα διαχείρισης αναθυμιάσεων είναι ακόμα πιο ευαίσθητο λόγω της λιγότερο συχνής λειτουργίας του κινητήρα εσωτερικής καύσης, γεγονός που σημαίνει ότι μια βλάβη στο canister μπορεί να προκαλέσει και σφάλματα στο σύστημα διάγνωσης (OBD), οδηγώντας ακόμα και σε αποτυχία στο επόμενο ΚΤΕΟ.
Η σωστή πρακτική για τους Έλληνες οδηγούς
Η σύσταση των ειδικών είναι ξεκάθαρη: ο ανεφοδιασμός πρέπει να σταματά με την πρώτη αυτόματη διακοπή της αντλίας. Η συνέχιση του γεμίσματος «με το χέρι», πέρα από αυτό το σημείο – μια συνήθεια ιδιαίτερα διαδεδομένη στα ελληνικά πρατήρια όπου πολλοί οδηγοί επιμένουν να «στρογγυλοποιήσουν» το ποσό στο ταμείο – δεν προσφέρει ουσιαστικό όφελος, ενώ αυξάνει τον κίνδυνο βλαβών που μπορεί να εμφανιστούν μήνες αργότερα, χωρίς να γίνει αμέσως αντιληπτή η αιτία τους.
Με τον στόλο οχημάτων στην Ελλάδα να γερνά συνεχώς -η μέση ηλικία των επιβατικών αυτοκινήτων στη χώρα μας πλησιάζει τα 17 χρόνια- η προστασία συστημάτων όπως το canister και οι βαλβίδες υπερχείλισης αποκτά ακόμα μεγαλύτερη σημασία, καθώς η αντικατάστασή τους σε παλαιότερα μοντέλα μπορεί να είναι δυσανάλογα ακριβή σε σχέση με την αξία του οχήματος.
