Μίκης Θεοδωράκης: Ο παγκόσμιος Ελληνας

Ισίδωρος Καρδερίνης Ο Μίκης Θεοδωράκης που γεννήθηκε στη Χίο στις 29 Ιουλίου 1925 και κατάγεται από την πλευρά του πατέρα του από τον Γα...

Ισίδωρος Καρδερίνης

Ο Μίκης Θεοδωράκης που γεννήθηκε στη Χίο στις 29 Ιουλίου 1925 και κατάγεται από την πλευρά του πατέρα του από τον Γαλατά Χανίων και από την πλευρά της μητέρας του από τον Τσεσμέ της Μικράς Ασίας είναι, με κριτήρια την ποιότητα του έργου του και τη διεθνή απήχηση του ονόματός του, ίσως το κορυφαίο πρόσωπο του ελληνικού πολιτισμού και σίγουρα της ελληνικής μουσικής από συστάσεως του ελληνικού κράτους στις 3 Φεβρουαρίου 1830 με το πρωτόκολλο του Λονδίνου. Ο Μίκης Θεοδωράκης ασχολήθηκε με πολλά είδη της μουσικής. Πρέπει, ωστόσο, να επισημανθεί, ότι ασχολήθηκε και με την κλασική μουσική, γράφοντας συμφωνίες, όπερες, μπαλέτα, ορατόρια, μουσική δωματίου και μουσική για σόλο πιάνο.

Συνέθεσε, επίσης, και τον πλέον αναγνωρίσιμο ελληνικό ρυθμό διεθνώς, το συρτάκι, για την κινηματογραφική ταινία «Ζορμπάς ο Έλληνας» (Zorba the Greek, 1964), που βασίζεται στο μυθιστόρημα «Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά» του κορυφαίου Έλληνα συγγραφέα Νίκου Καζαντζάκη, και η οποία έχει σκηνοθετηθεί από τον Μιχάλη Κακογιάννη με πρωταγωνιστές τους Άντονι Κουίν, Άλαν Μπέιτς και Ειρήνη Παππά.

Η μελοποιημένη ποίηση συνιστά επίσης ένα πολύ σημαντικό έργο του. Χρησιμοποίησε δηλαδή ως στίχους ποιήματα σπουδαίων ποιητών για να φτιάξει τραγούδια. Συγκεκριμένα ποιήματα του βραβευμένου με Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1971 Χιλιανού ποιητή Πάμπλο Νερούντα, του βραβευμένου με Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1963 ποιητή Γιώργου Σεφέρη, του βραβευμένου με Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1979 ποιητή Οδυσσέα Ελύτη, του βραβευμένου με βραβείο Ειρήνης Λένιν το 1976 ποιητή Γιάννη Ρίτσου και του βραβευμένου με βραβείο Ειρήνης Λένιν το 1959 ποιητή Κώστα Βάρναλη. Έγραψε, εξάλλου, μουσική και για άλλες γνωστές ταινίες, εκτός από την ταινία «Ζορμπάς ο Έλληνας», όπως «Φαίδρα» (1962) με πρωταγωνιστές τους Άντονι Πέρκινς και Μελίνα Μερκούρη και «Σέρπικο» (1973) με πρωταγωνιστή τον Αλ Πατσίνο.

Το 1970 του απονεμήθηκε το βραβείο της Βρετανικής Ακαδημίας Κινηματογράφου, γνωστό ως BAFTA, για τη μουσική στη ταινία «Ζ», που βασίζεται στο ομότιτλο μυθιστόρημα του συγγραφέα Βασίλη Βασιλικού και η οποία κέρδισε δυο Όσκαρ καλύτερης ξενόγλωσσης ταινίας και καλύτερου μοντάζ με πρωταγωνιστές τους Υβ Μοντάν, Ζαν Λουί Τρεντινιάν και Ειρήνη Παππά, σκηνοθετημένη από τον βραβευμένο το 1982 με Όσκαρ Σεναρίου Κώστα Γαβρά. Το 1983 ο Μίκης Θεοδωράκης τιμήθηκε με το βραβείο Ειρήνης Λένιν. Συνθέσεις του έχουν ερμηνευτεί επίσης από καλλιτέχνες παγκοσμίου φήμης, όπως οι Beatles, η Σίρλεϊ Μπάσεϊ, η Τζοάν Μπαέζ και η Εντίθ Πιάφ. Ο Μίκης Θεοδωράκης είχε, όμως, και πολιτική, αντιστασιακή και ακτιβιστική δράση. Διετέλεσε βουλευτής και υπουργός.

Στα χρόνια της γερμανικής Κατοχής της Ελλάδας οργανώθηκε στον ΕΛΑΣ και στην ΕΠΟΝ και τον Ιούλιο του 1947 συνελήφθη και εξορίστηκε στην Ικαρία. Φυλακίστηκε δε από τη Δικτατορία της 21ης Απριλίου 1967. Υπήρξε φλογερός αγωνιστής της ειρήνης και της φιλίας των λαών με ενεργή προσφορά σε αντίστοιχα διεθνή και ελληνικά κινήματα. Απεβίωσε στην Αθήνα στις 2 Σεπτεμβρίου 2021 σε ηλικία 96 ετών. Με αφορμή, λοιπόν, τα 100 χρόνια από τη γέννηση του Μίκη Θεοδωράκη αποφάσισα να γράψω ένα ποίημα με τίτλο «Ύμνος στον Μίκη Θεοδωράκη», προκειμένου να τιμήσω αυτόν τον κορυφαίο Έλληνα μουσικοσυνθέτη που είναι και ένα από τα σπουδαία πρόσωπα της παγκόσμιας μουσικής. Το ποίημα αυτό μελοποιήθηκε από τον Νίκο Καραγιάννη και τη Νάντια Καραγιάννη και το ερμηνεύουν η Νάντια Καραγιάννη και ο Νίκος Καραγιάννης.