Δεν είναι μεμονωμένα περιστατικά. Δεν είναι «κακιά στιγμή». Δεν είναι απλώς ειδήσεις που περνούν και χάνονται στην επόμενη ροή. Είναι ο ...
Δεν είναι μεμονωμένα περιστατικά. Δεν είναι «κακιά στιγμή». Δεν είναι απλώς ειδήσεις που περνούν και χάνονται στην επόμενη ροή. Είναι ο καθρέφτης μιας κοινωνίας που ραγίζει — και πλέον δεν προσπαθεί καν να κρύψει τις ρωγμές της.
Ένας μαχαιρώνει για μια γυναίκα.
Ένας άλλος χτυπά για μια θέση πάρκινγκ.
Μια 19χρονη χάνεται μέσα σε ουσίες και αλκοόλ.
Ανήλικοι καταρρέουν από κατανάλωση.
«Γονείς» βασανίζουν τα ίδια τους τα παιδιά.
Και εμείς αναρωτιόμαστε: τι κοινωνία είναι αυτή;
Η απάντηση είναι πιο σκληρή απ’ όσο αντέχουμε να παραδεχτούμε. Είναι μια κοινωνία που διαβρώθηκε αργά και σταθερά. Και τώρα τα σημάδια βγαίνουν στην επιφάνεια με τον πιο ωμό τρόπο.
Κάποτε υπήρχαν όρια. Όχι μόνο νόμοι, αλλά άγραφοι κανόνες. Η οικογένεια, η γειτονιά, η κοινότητα λειτουργούσαν ως φρένο. Σήμερα, οι δεσμοί αυτοί έχουν χαλαρώσει επικίνδυνα. Ο άνθρωπος νιώθει μόνος, εκτεθειμένος, έτοιμος να αντιδράσει για το παραμικρό.
Αυτό που ο Émile Durkheim ονόμασε Ανομία δεν είναι πια θεωρία. Είναι καθημερινότητα.
Οι κανόνες υπάρχουν, αλλά δεν ζουν μέσα μας. Και όταν οι κανόνες δεν εσωτερικεύονται, η συμπεριφορά γίνεται ανεξέλεγκτη.
Η πίεση συσσωρεύεται παντού: στην εργασία, στην οικονομία, στις σχέσεις, στην εικόνα που πρέπει να δείχνουμε προς τα έξω. Ο σύγχρονος άνθρωπος δεν αντέχει να χάσει, να περιμένει, να απορριφθεί.
Και τότε, μια ασήμαντη αφορμή αρκεί.
Η θέση πάρκινγκ γίνεται πεδίο μάχης.
Η ερωτική απόρριψη μετατρέπεται σε βία.
Η εσωτερική κενότητα γεμίζει με ουσίες.
Δεν είναι απλώς εγκληματικότητα.
Είναι ανικανότητα διαχείρισης του εαυτού.
Η αποθέωση του «εγώ»
Μας έμαθαν να λέμε «να είσαι ο εαυτός σου».
Μα ξέχασαν να μας μάθουν πως «να ελέγχεις τον εαυτό σου».
Η κοινωνία που εξυψώνει το δικαίωμα αλλά ξεχνά την ευθύνη, γεννά ανθρώπους που δεν αναγνωρίζουν όρια. Ο «νταής» δεν ντρέπεται. Ο βίαιος δεν συγκρατείται. Ο αδύναμος μένει απροστάτευτος.
Και όλα αυτά βαφτίζονται «αυθεντικότητα».
Πίσω από όλα υπάρχει ένα πιο βαθύ πρόβλημα: η απουσία νοήματος.
Ο Friedrich Nietzsche είχε προειδοποιήσει για την κατάρρευση των αξιών.
Ο Viktor Frankl απέδειξε ότι ο άνθρωπος χωρίς νόημα δεν αντέχει την ύπαρξή του.
Και τότε στρέφεται:
στην ηδονή,
στην εξουσία,
στη φυγή.
Γι’ αυτό η βία, τα ναρκωτικά, η αυτοκαταστροφή δεν είναι τυχαία. Είναι υποκατάστατα νοήματος.
Το πιο επικίνδυνο δεν είναι οι ακραίες πράξεις. Είναι η καθημερινή σκληρότητα που περνά απαρατήρητη.
Η αδιαφορία.
Η προσβολή χωρίς τύψεις.
Η έλλειψη ενσυναίσθησης.
Εκεί χτίζεται το έδαφος. Εκεί φυτρώνει η βία.
Και τώρα;
Δεν, δεν είναι όλοι έτσι. Και αυτή είναι η τελευταία άμυνα της κοινωνίας.
Υπάρχουν ακόμα άνθρωποι που συγκρατούνται, που νοιάζονται, που επιλέγουν να μη γίνουν μέρος αυτής της παρακμής.
Αλλά η σιωπή τους δεν αρκεί.
Γιατί το ερώτημα δεν είναι πια «τι κοινωνία είμαστε».
Το ερώτημα είναι:
τι κοινωνία επιλέγουμε να γίνουμε από εδώ και πέρα.
Και αυτή η απάντηση δεν θα δοθεί στα δελτία ειδήσεων.
Θα δοθεί στην καθημερινή στάση του καθενός μας — εκεί όπου η βία είτε γεννιέται, είτε σταματά.
